Publicaties

Op deze pagina staat een selectie van online beschikbare publicaties. Deze hebben betrekking op rechtsextremisme, discriminatie en racisme in Nederland. Suggesties voor aanvullingen en aanvullende informatie over de publicaties zijn welkom. Dit kan (vertrouwelijk) aan ons worden doorgegeven. Kijk bij ‘Contact’ voor onze gegevens.

Filter

334 resultaten

Rapportagefeitenonderzoek

Onderzoek naar frauduleuze declaraties door PVV- Zeeland
Auteur:
Jaar:
2019
Taal:Aantal blz:
48
Soort Uitgave:
Beschrijving:

U bent onlangs bekend geworden met signalen van mogelijke onregelmatigheden bij de besteding van het fractiebudget bij een van de partijen in Provinciale Staten van Zeeland. Deze signalen zien ondermeer toe op mogelijke belangenverstrengeling bij de aanstelling van medewerkers binnen de fractie van de PVV en de aanwending van de aan de PVV-fractie toegekende fractievergoedingen en de verantwoording daarvan in de jaarverantwoording van de fractiebudgetten van de PVV over de jaren 2011-2018.

WHITE SUPREMACY EXTREMISM

The Transnational Rise of the Violent White Supremacist Movement
Jaar:
2019
Taal:Aantal blz:
79
Soort Uitgave:
Beschrijving:

From Pittsburgh to Poway and Charleston to El Paso, white supremacist extremists (WSEs) pose a clear terrorist threat to the United States. And while extremist groups operating on American soil are often labeled or categorized as domestic terrorist organizations, this report will demonstrate that they maintain links to transnational networks of like-minded organizations and individuals, from Australia, Canada, Russia, South Africa, and elsewhere. The danger of terrorism is growing in the United States, just as it is elsewhere in the world, with white supremacist extremists strengthening transnational networks and even imitating the tactics, techniques, and procedures of groups like al-Qaeda and the Islamic State (IS). These networks share approaches to recruitment, financing, and propaganda, with Ukraine emerging as a hub in the broader network of transnational white supremacy extremism, attracting foreign recruits from all over the world.

Op https://www.ad.nl/buitenland/extreemrechts-gebruikt-strijdtoneel-in-oekraine-als-oefenterrein~ab33f02c/ is er een artikel over dit rapport verschenen

Bijzonderheden: Volgens figuur 3 op blz 29 neemt een aantal extreemrechtse Nederlanders deel aan de strijd in Oekraine.

ECRI report on the Netherlands. Fifth monitoring cycle

Evaluatierapport van de European Commission against Racism and Intolerance (ECRI) over het Nederlandse discriminatiebeleid in 2018.
Jaar:
2019
Taal:Aantal blz:
65
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Since the adoption of ECRI’s fourth report on the Netherlands on 20 June 2013,
progress has been made in a number of fields.
A process is under way to include further discrimination grounds in the Constitution,
and the second chamber of the Dutch Parliament adopted an amendment to the
General Equal Treatment Act (AWGB) stating explicitly that discrimination on the
ground of sex also covers a person’s sexual characteristics, gender identity and gender
expression.

Samenvatting Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland 50

Jaar:
2019
Taal:Aantal blz:
11
Soort Uitgave:
Beschrijving:

De rechts- terroristische aanslag op twee moskeeën in Nieuw-Zeeland heeft vanwege de aard, ernst en omvang een wereldwijde uitstraling en leidde tot brede afschuw en veroordeling. De
aanslag zal komende jaren verschillende groepen in de rechtsextremistische scene blijven
aanspreken. Ook het gevaar voor copycat gedrag in Europa is vergroot . In vergelijking met de ons omringende landen is de geweldsdreiging vanuit de Neder landse rechts-extremistische scene overigens minder groot. Instabiele potentiële ‘lone actors’ gaan eerder tot handelen over ten tijde van maatschappelijke onrust en publiek zichtbaar geweld. In Duitsland wordt een 45- jarige man verdacht van een politieke moord met een rechtsextremistisch motief op de christendemocratische politicus Walter Lübcke. Terroristische geweldsincidenten kunnen tevens een trigger vormen voor
(terroristische) gewelddadige tegen- of vergeldingsacties door jihadisten of rechts-extremisten.

Ook binnen de Nederlandse context hebben de AIVD en NCTV eerder gewaarschuwd voor
rechts-terroristische eenlingen die online kunnen worden geactiveerd door het steeds agressiever en opruiender internationale internetdiscours waarvan onder andere alt – right zich steeds vaker
bediend. Kleine rechts-extremistische groeperingen zijn vooral actief met intimiderende en radicale acties waarmee ze voor onrust zorgen binnen moslimgemeenschappen.

Bijzonderheden: Over extreemrechts op blz 3, 7 en 9

Discriminatie-cijfers in 2018

Een rapport over registraties van discriminatie-incidenten door de politie, en meldingen bij antidiscriminatievoorzieningen en andere organisaties in Nederland
Jaar:
2019
Taal:Aantal blz:
81
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Dit rapport geeft inzicht in de discriminatie-incidenten en -meldingen die in Nederland in 2018 door een officiële instantie zijn geregistreerd. Meldingen bij antidiscriminatievoorzieningen (ADV’s), door de politie geregistreerde discriminatie-incidenten, verzoeken om een oordeel bij het College voor de Rechten van de Mens (hierna: College) en gegevens van het meldpunt internetdiscriminatie MiND
(hierna: MiND) worden naast elkaar gepresenteerd. Deze bieden daarmee een inkijk in een deel van het brede fenomeen discriminatie in Nederland.

Strafbare Discriminatie in Beeld 2018

Jaar:
2019
Taal:Aantal blz:
43
Soort Uitgave:
Beschrijving:

In het rapport Strafbare Discriminatie in Beeld 2018 wordt gerapporteerd over de in 2018 ingestroomde en afgedane specifieke discriminatiefeiten bij het Openbaar Ministerie (OM). Specifieke discriminatiefeiten zijn de feiten die worden ingeschreven en waar een beslissing over wordt genomen op grond van één van de discriminatieartikelen uit het Wetboek van Strafrecht (Sr): artikel 137c, 137d, 137e, 137f, 137g of 429quater Sr.

MIVD jaarverslag 2018

Jaar:
2019
Taal:Aantal blz:
65
Soort Uitgave:
Beschrijving:

De rechts-extremistische scene in Nederland focust zich de afgelopen jaren vooral op de islam. Het rechts-extremisme kent een opleving in Nederland. Rechts-extremisme binnen de defensieorganisatie kan de interne veiligheid van de krijgsmacht ondermijnen. Het gaat
bijvoorbeeld om interne onrust als gevolg van discriminatie van militairen, waardoor zowel de hiërarchische structuur binnen een eenheid als de onderlinge samenwerking onder druk kunnen komen te staan.
Het is daarom van belang personen of groepen binnen de defensieorganisatie, die het extremistische gedachtegoed aanhangen dan wel (actief) steun verlenen aan extremistische partijen en organisaties, tijdig te onderkennen. Een rechts-extremistische geweldsdreiging
richting Defensie is vooralsnog niet onderkend.
Defensie heeft in 2018 drie onderzoeken ingesteld naar aanleiding van signalen over racistische uitingen met verwijzingen naar Nazi-Duitsland. De AIVD-rapportage over rechts-extremisme meldt onder andere dat binnen rechts-extremistische kringen een polariserend discours over de islam wordt gevoerd. Hiervoor zijn binnen Defensie geen aanwijzingen. Evenmin heeft de MIVD op dit moment indicaties dat binnen de krijgsmacht sprake is van rechts-extremistische netwerken.

Bijzonderheden: Extreemrechts op blz 36

AIVD jaarverslag 2018

Jaar:
2019
Taal:Aantal blz:
32
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Voor bepaalde rechts-extremisten staat immigratie nog altijd gelijk aan islamisering. Immigratie en islamisering leveren in hun ogen een gevaar op voor de Nederlandse identiteit. Het voelt voor deze rechts-extremisten alsof de overheid de Nederlandse cultuur in de uitverkoop doet door vluchtelingen uit islamitische landen toe te laten. Een zichtbare vertegenwoordiger van dat gedachtegoed is bijvoorbeeld de groepering Identitair Verzet. Het anti-islamstandpunt kent binnen het extremisme veel supporters, waarbij het steeds minder exclusief mannen zijn zoals voorheen. Ook trekt het anti-overheidssentiment dat binnen deze groep heerst sympathisanten aan die geen historie hebben met het rechts-extremisme. Zij koesteren eveneens wantrouwen tegen de (Europese) politiek en soms ook tegen de wetenschap en (massa-)media.Het behoeft geen betoog dat de AIVD kritiek op de islam, immigratie of de overheid op zichzelf niet als een vorm van rechts-extremisme beschouwt. Dit valt immers onder de vrijheid van meningsuiting. Wij beoordelen dergelijke uitingen als extremistisch als deze overgaan in haatzaaien, intimidatie en bedreigingen.Een deel van de extremisten pleit zelfs voor het voorkomen van vermenging van rassen. Dit etnisch-nationalistisch gedachtegoed vindt gehoor binnen de kring van aanhangers van het alt-rechtsgedachtegoed, zoals het ‘studiegenootschap’ Erkenbrand. Op zich hebben zij – naar eigen zeggen – niets tegen het bestaan van meerdere rassen, maar Nederland is voor de Nederlanders. Er zijn ook extremisten die overtuigd zijn van de blanke suprematie. Deze personen nemen een antidemocratisch standpunt in en streven een racistische samenleving na waarin mensen niet als gelijk worden beschouwd. Dit is in strijd met de democratische rechtsorde.

Bijzonderheden: Aandacht voor extreemrechts op blz 18 en 19

Samenvatting Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland 49

Jaar:
2019
Taal:Aantal blz:
15
Soort Uitgave:
Beschrijving:
Veranderingen in de dreiging vanuit jihadistische zijde vallen samen met ontwikkelingen in salafistische en rechts-extreme kringen, zoals hun toegenomen assertiviteit en onderlinge wisselwerking. De toename van de invloed van de salafistische beweging vindt plaats in een tijd waarin in rechts-populistische en rechts-extremistische kringen grote weerstand bestaat tegen de veronderstelde groeiende invloed van de islam in de samenleving. Het anti-islamdiscours is de laatste jaren op sociale media toegenomen en verhard. Vooral rechts-extremistische kringen, waar de strijd tegen de islam en het jihadisme belangrijke mobiliserende en verenigende factoren zijn, grijpen salafistische denkbeelden aan om een islamofobe agenda te legitimeren. Op hun beurt verwijzen salafistische voormannen voortdurend naar islamofobe narratieven die de islam in algemene zin problematiseren om hun eigen boodschap kracht bij te zetten. Deze wisselwerking draagt bij aan maatschappelijke polarisatie.  Mede door de toegenomen polarisatie is de terroristische dreiging die uitgaat van de rechts-extreme lone actor inmiddels belangrijker dan de dreiging van terroristisch geweld door grotere rechts-extremistische groepsverbanden. Toch uit de opleving van het rechts-extremisme in Nederland zich vooralsnog in geringe mate in geweld, maar meer in een steeds agressiever en opruiender internetdiscours – ook richting politici en bestuurders.

(…)

Groei van rechts-extremistisch geweld lijkt door te zetten Hoewel de rechts-extremistische en rechts-terroristische geweldcijfers in Europa tot 2018 niet eenduidig zijn, krijgt de NCTV de laatste drie jaar van partnerorganisaties duidelijke signalen dat zowel de ernst als de omvang van rechts-extremistisch geweld in diverse West-Europese landen en Noord-Amerika toeneemt. Dit blijkt ook uit een onderzoek van het Institute for Economics & Peace. Het aantal doden als gevolg van geweld door rechts-extreme groepen en personen groeide tussen 2014 en 2017 van 4 naar 17. De toegenomen populariteit van rechts-populisme en rechts-extremisme in Europa en de Verenigde Staten vertaalt zich in de toenemende dreiging die uitgaat van rechtse terroristen en de daadwerkelijke uitoefening van rechts-terroristisch geweld. Onder meer in Frankrijk, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en Spanje werden kleine groepen en eenlingen gearresteerd die voorbereidingen aan het treffen waren voor aanslagen. Doelwitten zijn onder andere vluchtelingen, moslims, linkse tegenstanders, vooraanstaande politici en overheidsinstellingen. De geweldsdreiging is sinds de jaren zeventig sterk verschoven van grote rechts-terroristische bewegingen naar kleine cellen en eenlingen. Drie rechts-terroristische aanslagen in de Verenigde Staten in oktober en de ogenschijnlijk overeenkomstige daderprofielen van de drie blanke mannen hebben daar een verhitte discussie laten ontstaan over de vraag of de daders in beweging zijn gebracht door het taalgebruik van president Donald Trump. Trumps discours resoneert ook in rechts-extreme kringen in Europa. Deze resonantie bij de aanslagplegers (nationalisme, xenofobie, moslimhaat, antisemitisme en geloof in complottheorieën) voedt opvattingen van politici, wetenschappers en (radicale) linkse tegenstanders dat Trump medeverantwoordelijk is voor deze aanslagen. Analyses van de statistieken van de FBI (en andere organisaties) over hatecrimes in de VS laten echter zien dat de stijging van het aantal haatmisdrijven in de VS al van vóór Trumps overwinning zijn.

(…)

Links-extremistische en extreemlinkse organisaties die strijden tegen (vermeend) racisme en fascisme roeren zich actiever. Waar zij enkele jaren geleden er nog voor kozen om demonstraties van extreemrechtse groepen vooral te negeren, organiseren zij sinds anderhalf jaar een tegendemonstratie bij iedere extreemrechtse demonstratie van enige omvang. Dat leidt tot een verharding in de confrontaties. Links bediende zich al veel langer van geweld tegen rechts en zocht de confrontatie met rechts ook bewust op. Door toegenomen zelfvertrouwen bij extreemrechts gaan die ook de confrontatie meer aan. Toch lijken links-extremisten nog niet een heldere strategie te hebben om de nieuwe verschijningsvormen van het rechts-extremisme van repliek te dienen. Het is voorstelbaar dat links-extremisten de komende tijd vaker van zich zullen laten horen tegen het nieuwe elan van rechts-extremisten.

(…)

Rechts-extremisme
De rechts-extremistische beweging in Europa kent twee gezichten. Aan de ene kant een beweging gekenmerkt door fragmentatie, zwak leiderschap, persoonlijke animositeit, en het ontbreken van een consistente organisatievorm. Aan de andere kant oefenen kleinschalige professionele cellen en eenlingen/lone actors steeds vaker ernstig geweld uit in verschillende Europese landen. In de afgelopen drie jaar zijn politici in diverse Europese landen minstens acht keer het doelwit geweest van persoonsgericht geweld met een terroristisch oogmerk of verijdelde plannen daartoe. Uit de casussen van de afgelopen drie jaar blijkt dat de dreiging van persoonsgericht geweld tegen nationale politici afkomstig is van zowel rechts-extremisten (4 van de 8), links-extremisten (2 van de 8) als jihadisten (2 van de 8) en dat het geweld wordt gepleegd dan wel beoogd door zowel eenlingen als groepen. In Europa hebben Nederlandse rechts-extremisten geen voortrekkersrol. Recente studies van de AIVD en de NCTV over de rechts-extremistische scene in Nederland en Europa tonen een beeld van een beweging met veel on- en offlineactiviteit buiten de bekende organisaties om, waarbij de zeer fluïde verbanden opvallen. Het gevaar dat uitgaat van de lone actor bij de toepassing van rechts-terroristisch geweld is in Nederland inmiddels belangrijker dan de dreiging van geweld door grotere groepsverbanden. Zo heeft een man zich schuldig gemaakt aan het voorbereiden en bevorderen van het plegen van moord met een terroristisch oogmerk en aan verboden bezit van een wapen en munitie met datzelfde oogmerk. Daarbij richtte de man zijn vizier op moslims en op linkse kopstukken. Hij is veroordeeld tot 36 maanden. (Aanvulling KafkaL Zie /https://kafka.nl/extreemrechtse-terreurverdachte-lid-anti-terreur-brigade/ voor een artikel over deze man) AIVD en NCTV waarschuwen voor de impact van het gepolariseerde maatschappelijke debat op ‘lone actors’. De opleving van het rechts-extremisme in Nederland uit zich vooralsnog niet zozeer in het plegen van geweld, maar in een steeds agressiever en opruiender internetdiscours. Het nieuwe zelfvertrouwen komt ook terug in het openlijk zoeken van de confrontatie door rechts met linkse tegenstanders in steden met een actieve linkse beweging zoals Amsterdam en Nijmegen. Kleine rechts-extremistische groeperingen zijn daarnaast vooral actief met intimiderende en radicale acties waarmee ze voor onrust zorgen binnen moslimgemeenschappen. De aantrekkingskracht van de alt-rightbeweging is sinds de opkomst van Donald Trump duidelijk zichtbaar in verschillende Europese landen waaronder Nederland en België. De Nederlandse alt-rightscene is online erg gericht op het buitenland en dan met name op de Verenigde Staten.

Polarisatie rondom Zwarte Piet is verbreed
De Zwarte Piet-discussie loopt al jaren, maar is sinds 2014 feller van toon waarbij er steeds meer identiteitskwesties met de discussie verknoopt raken. Het feit dat tegenstanders van Zwarte Piet het kinderfeest aanmerken als racistisch zorgt voor bijval maar ook voor weerstand binnen de samenleving. Vooralsnog zijn er geen concrete aanwijzingen dat er sprake is van een toenemende geweldsdreiging, maar deze is wel voorstelbaar. Voor de overheid is een complicerende factor dat de dreiging van geweld niet uit hoeft te gaan van gekende groepen, maar dat ook boze burgers op eigen initiatief buitenwettelijke actie organiseren. De breed levende polarisatie bergt daarnaast het risico in zich dat een incident kan escaleren met mogelijk buitenwettelijke acties tot gevolg. Een ander risico van de polarisatie is dat het voor sommigen het vertrouwen in de overheid aantast. Een breed gedragen maatschappelijk compromis over de wijze waarop het Sinterklaasfeest gevierd wordt is niet in zicht, zodat de discussie nog wel enige jaren veiligheidsvraagstukken met zich mee zal blijven brengen.

Bijzonderheden: Extreemrechts op blz 3, 8 en 13

Strafbare Discriminatie in Beeld 2017

Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
48
Soort Uitgave:
Beschrijving:

In het rapport Strafbare Discriminatie in Beeld 2017 (voorheen: Cijfers in Beeld) wordt gerapporteerd over de in 2017 ingestroomde en afgedane specifieke discriminatiefeiten bij het Openbaar Ministerie (OM). Specifieke discriminatiefeiten zijn de feiten die worden ingeschreven en waar een beslissing over wordt genomen op grond van één van de discriminatieartikelen uit het Wetboek van Strafrecht (Sr): artikel 137c, 137d, 137e, 137f, 137g of 429quater Sr.

Antisemitism

Overview of data available in the European Union 2007–2017
Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
88
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Antisemitism can be expressed in the form of verbal and physical attacks, threats, harassment, discrimination and unequal treatment, property damage and graffiti or other forms of speech or text, including on the internet. Antisemitic incidents and hate crime violate fundamental rights, including the right to human dignity, the right to equality of treatment and the freedom of thought, conscience and religion.
The present report provides an overview of data on antisemitism as recorded by international organisations and by official and unofficial sources in the 28 European Union (EU) Member States, based on their own definitions and categorisations. ‘Official data’ are understood here as those collected by law enforcement agencies, other authorities that are part of criminal justice systems and relevant state ministries at the national level. ‘Unofficial data’ refers to data collected by civil society organisations.
This annual overview provides an update of the most recent figures on antisemitic incidents, covering the period 1 January 2007–31 December 2017, across the EU Member States, where data are available. In addition, it includes a section that presents evidence from international organisations.

Bijzonderheden: Nederlandse situatie beschreven op blz 59 t/m 64.

Zevende rapportage racisme, antisemitisme en extreemrechts geweld in Nederland

INCIDENTEN, AANGIFTES, VERDACHTEN EN AFHANDELING IN 2017
Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
79
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Dit is de zevende rapportage antisemitisme, racisme en extreemrechts geweld in Nederland. De huidige rapportage doet verslag van deze feiten in het jaar 2017 en de ontwikkelingen ten opzichte van de jaren daarvoor. De rapportage is tot stand gekomen in opdracht van de Anne Frank Stichting. De Anne Frank Stichting beheert het Anne Frank Huis en brengt haar levensverhaal wereldwijd onder de aandacht ter bezinning op de gevaren van antisemitisme, racisme en discriminatie en het belang van vrijheid, gelijke rechten en democratie. De Stichting stelt zich onder meer ten doel voorlichting te geven en educatieve activiteiten te verzorgen over discriminatie en mensenrechten, ter bevordering van het goed functioneren van een open, pluriforme, democratische samenleving.
Een belangrijk doel van deze rapportage is input leveren voor de educatieve activiteiten van de Anne Frank Stichting. Verder dient het als periodieke rapportage aan de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) en de Europese Unie (EU).

Bijzonderheden: Extreemrechts op blz 33 t/m 51

Factsheet Extreemrechts in Nederlandse Gemeentes

Update oktober 2018
Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
56
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Voor u ligt de actualisering van de ‘factsheet extreemrechts in Nederlandse gemeentes’ uit oktober 2018, waarin een actueel beeld wordt geschetst van de in Nederland actieve extreemrechtse organisaties. Deze factsheet moet inzicht geven in de omvang, regionale spreiding, betekenis en betrokkenheid bij geweldsincidenten van de verschillende extreemrechtse organisaties in Nederland.
De samenstelling van de lijst met organisaties en de gepresenteerde feiten over deze organisaties zijn verzameld in het kader van het Monitorproject Racisme, Antisemitisme en Extreemrechts Geweld in Nederland.

De golfbewegingen van rechts-extremistisch geweld in West-Europa

Aard, ernst en omvang van de rechts-extremistische geweldsdreiging in West-Europa, inclusief Nederland
Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
40
Soort Uitgave:
Beschrijving:

De NCTV heeft over de rechts-extremistische geweldsdreiging gepubliceerd sinds de verschijning van het eerste Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) in 2005. Hierbij wordt breed gekeken
naar alle dreigingsontwikkelingen die in potentie kunnen leiden tot terroristisch geweld. De geschiedenis, maar ook de actualiteit, toonden aan dat terroristisch geweld niet beperkt blijft tot
jihadisme. Ook in de Nationale Contraterrorisme Strategie 2016-2020 staat dat rechts-extremisme de bijzondere aandacht heeft van de NCTV.1 Het rechts-extremisme raakte niettemin in de
beeldvorming vaak ondergesneeuwd door het jihadisme. Dit is in belangrijke mate ook begrijpelijk omdat de jihadistische geweldsdreiging, in ieder geval in Nederland, het laatste decennium de
bepalende factor is geweest in het dreigingsbeeld terrorisme.
De NCTV publiceerde om deze reden de laatste jaren ook diverse fenomeenstudies op het vlak van jihadisme (bijvoorbeeld ‘Minderjarigen bij ISIS’ uit 2017). Nieuwe binnenlandse en buitenlandse gebeurtenissen en ontwikkelingen op het vlak van rechts-extremisme en rechts-terrorisme zorgen ervoor dat het fenomeen de laatste jaren aan relevantie heeft gewonnen voor het dreigingsbeeld.

aivd

Rechts-extremisme in Nederland

Een fenomeen in beweging
Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
21
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Gedurende een aantal decennia werd het rechts-extremisme in Nederland gekenmerkt door een neonazistisch, fascistisch en antisemitisch gedachtegoed. In de afgelopen jaren is dit veranderd; neonazi’s vormen nog slechts een marginale groep en andere vormen van rechts-extremisme zijn hiervoor in de plaats gekomen.
Anti-islamgedachtegoed naar de voorgrond De belangrijkste ideologische drijfveer die in de afgelopen jaren steeds meer naar voren is gekomen voor groepen en personen binnen de rechts-extremistische beweging is het anti-islamstandpunt. Deze ontwikkeling begon vanaf 2014 duidelijke vormen aan te nemen als gevolg van twee gebeurtenissen:
• het uitroepen van het kalifaat door ISIS en de reeks van jihadistisch terroristische aanslagen in West-Europa die daarop volgde;
• de vluchtelingenstroom die in de loop van 2015 op gang kwam naar Europa en Nederland.
Al langer bestaande groepen in de rechts-extremistische scene in Nederland, zoals de Nederlandse Volks-Unie (NVU), grepen de opkomst van ISIS en de vluchtelingenstroom aan om zich te profileren en zo een breder publiek te bereiken. Ze deden dit onder meer door anti-ISIS demonstraties of demonstraties bij asielzoekerscentra te organiseren. Gelijktijdig ontstond een verscheidenheid aan nieuwe initiatieven. Voorbeelden hiervan zijn Demonstranten tegen Gemeenten (DTG) en United We Stand Holland (UWS). Ook zag de AIVD een toename van
rechts-extremistische uitingen op internet gericht tegen moslims en asielzoekers.

Toen in 2016 de instroom van migranten stagneerde, verdwenen veel van bovengenoemde initiatieven weer. Niettemin bleef het anti-islamgedachtegoed de boventoon voeren. Er wordt daarbij nauwelijks onderscheid gemaakt tussen anti-islam- en anti-migratieretoriek. Migranten zijn moslims, zo lijkt de redenatie.
De personen die zich aangetrokken voelen tot de anti-islamretoriek hebben voor een groot deel geen historie in het rechts-extremisme. Traditionele rechts-extremistische thema’s zoals antisemitisme en Hitlerverheerlijking komen binnen deze groep daarom niet veel voor. Wanneer hier wel sprake van is, wordt er soms om opportunistische redenen voor gekozen dit niet uit te dragen.

Lees verder in de publicatie.

Zie onze reactie op deze publicatie op https://twitter.com/Kafkanet/status/1047229307377131520

Samenvatting Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland 48

Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
12
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Nederlandse extreemrechtse groeperingen zijn vooral actief met intimiderende en radicale acties, maar er zijn geen aanwijzingen dat zij gewelddadig zouden willen gaan opereren. De focus blijft gericht op acties tegen de vermeende islamisering van Nederland, de komst van asielzoekers en het vermeende verlies van de Nederlandse identiteit. Rechts in Verzet (RiV), een afsplitsing van Pegida, is een nieuwe groepering met enkele leden die de laatste periode verantwoordelijk was voor een aantal intimiderende protestacties. Vooral het ophangen van een onthoofde pop en dreigbrief bij een moskee in Amsterdam Noord in januari 2018, waarmee geprotesteerd werd tegen de komst van een “megamoskee”, trok veel politieke en media-aandacht. De aankondiging van Pegida om tijdens de ramadan bij een aantal moskeeën varkensvlees te gaan barbecueën, leidde eveneens tot veel media-aandacht. Opvallend is verder dat sommige extreemrechtse groeperingen aan zelfvertrouwen lijken te winnen en het tegenwoordig aandurven om te demonstreren in als politiek ‘links’ bekend staande steden zoals Amsterdam en Nijmegen. Hiermee neemt de kans op confrontatiegeweld met extreemlinkse tegendemonstranten toe. In algemene zin wordt al langer ingeschat dat ernstig extreemrechts geweld voornamelijk voorstelbaar is vanuit snel radicaliserende groepjes of eenlingen. De man die in augustus in Schiedam werd aangehouden, nadat hij in reactie op de dood van een Haags PVV-gemeenteraadslid op sociale media een dreiging had geuit, is van dit laatste mogelijk een voorbeeld.

Bijzonderheden: Extreemrechts op blz 9

Nieuw rechts

Auteur:
Uitgever:ISBN:
9789462671249
Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
332
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Het zou een quizvraag kunnen zijn: wat hebben Trump, alt-right, Alternative für Deutschland, het Front National, Thierry Baudet en de N-VA gemeen? Dat ze overal voor een ruk naar rechts zorgen? Uiteraard. Dat ze een antwoord op de neoliberale globalisering vonden dat aanslaat? Zeker. Dat ze ‘zeggen waar het op staat’? Eveneens. Maar volgens Ico Maly is er nog een belangrijke overeenkomst die velen over het hoofd zien: al die mensen, partijen en groeperingen delen de strijd tegen gelijkheid, vrijheid en universele mensenrechten. Tegen de waarden van de verlichting. Een complex spel van sociale, politieke, economische, ecologische en digitale evoluties versnelde hun opmars. De grensoverschrijdende internetcultuur zorgde voor een boom. Over populisme, ideologie, Pepethe-frog-versies van Trump en Baudet, Theo Francken als meme in keizerskostuum, Breitbart en Gramsci.

Samenvatting Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland 47

Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
10
Soort Uitgave:
Beschrijving:

De extreemrechtse geweldsdreiging in Nederland blijft relatief beperkt. Anders dan in omliggende landen in Europa en vooral Duitsland, zijn er in Nederland geen aanwijzingen voor rechtsterroristische structuren of groeperingen. Potentieel ernstig extreemrechts geweld is voornamelijk voorstelbaar uit de hoek van eenlingen of snel geradicaliseerde groepjes. Nadrukkelijke uitzondering op de stagnerende groei is de racistische groepering Erkenbrand. Deze groep trekt steeds meer geïnteresseerden, wat mede blijkt uit de aanwezigheid van meer dan tweehonderd personen bij het jaarlijkse congres. Vanwege het antidemocratische gedachtegoed bij Erkenbrand gaat er van deze groepering
een gevaar uit voor de democratische rechtsorde. Bij diverse aanhangers van Erkenbrand leven ideeën van een op handen zijnde rassenoorlog (zoals bij meer radicale groepen). Hoewel de nadruk bij de organisatie ligt op het houden van radicale lezingen, kan verdere radicalisering plaatsvinden. Met de alt right beweging en Erkenbrand als Nederlandse exponent daarvan, is het antisemitisme in extreemrechtse kringen weer terug van (nooit helemaal) weggeweest.

Bijzonderheden: Extreemrechts op blz 7

Monitor antisemitische incidenten in Nederland 2017

Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
54
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Antisemitisme is een hardnekkig kwaad dat tot in de recente geschiedenis heeft geleid tot catastrofale gevolgen. En hoewel openlijk antisemitisme in Nederland sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog algemeen als onacceptabel wordt gezien, blijven antisemitische uitingen regelmatig de kop opsteken. Dat vraagt om permanente waakzaamheid en om die reden publiceert CIDI al 34 jaar de Monitor antisemitische incidenten in Nederland.
In 2017 heeft CIDI voor het eerst antisemitische uitingen op internet en in het politieke domein apart geregistreerd. De rol van internet en sociale media in informatievoorziening en opinievorming is enorm. Dat leidt er helaas ook toe dat holocaustontkenning en allerlei antisemitische complottheorieën breed worden verspreid, wat zich kan vertalen in toenemende verbale en fysieke agressie tegen Joden. CIDI werkt nauw samen met het door de overheid ingestelde Meldpunt Internet Discriminatie (MiND) en doet regelmatig ook zelf aangifte tegen personen of websites die zich schuldig maken aan antisemitisme.

Bijzonderheden: Extreemrechts op blz 38. Het CIDI telde geen incidenten in de categorie 'Extreemrechts'.

The conservative embrace of progressive values

On the intellectual origins of the swing to the right in Dutch politics
Jaar:
2018
Taal:Aantal blz:
338
Soort Uitgave:
Beschrijving:

De observatie dat zich rond de eeuwwisseling een belangrijke breuk heeft voorgedaan in de Nederlandse politieke cultuur wordt inmiddels tot de dooddoeners van het publieke debat gerekend. Een land dat een imago koesterde als baken van tolerantie en progressivisme ontwikkelde zich in kort tijdsbestek tot de Europese voorhoede van de politieke wederopleving van nationalisme en anti-immigratiesentiment.

De bliksemsnelle opkomst en dramatische moord van Pim Fortuyn in 2002 leidde tot een verbluffende verkiezingsoverwinning van zijn partij, de Lijst Pim Fortuyn (LPF). Uit het niets werd het de tweede partij van het land, met zeventien procent van de stemmen, in wat algemeen bekend is komen te staan als de Fortuyn-revolte. Sindsdien zijn identiteit, immigratie en law and order de dominante thema’s van het publieke debat. Het vormde de aanvang van de Nederlandse culture wars, een strijdterrein waarin conservatieve voorstanders van een strenger immigratie- en integratiebeleid de degens kruisten met prudente progressieven.
De vraag die centraal staat in dit boek is hoe deze verschuiving begrepen kan
worden in ideologische zin.

Bijzonderheden: Achterin boek een Nederlandstalige toelichting

POPULISM IN EUROPE: FROM SYMPTOM TO ALTERNATIVE?

ISBN:
2564-9086
Jaar:
2017
Taal:Aantal blz:
70
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Two-thirds of younger people in liberal democracies such as the US, Britain and the Netherlands believe that it is not essential to live in a democracy. About the same percentage of millennials (those born since the early 1980s) would not regard a military takeover as illegitimate per se, if the government was deemed incompetent or failing, according to a study by the political scientists Yascha Mounk and Roberto Stefan Foa. Older age cohorts are more supportive of democratic principles, but their support has been waning over the last decade as well.

Bijzonderheden: Op blz 27 - 29 aandacht voor Nederland

Zesde rapportage racisme, antisemitisme en extreemrechts geweld in Nederland

INCIDENTEN, AANGIFTES, VERDACHTEN EN AFHANDELING IN 2016
Jaar:
2017
Taal:Aantal blz:
73
Soort Uitgave:
Beschrijving:

Deze zesde rapportage antisemitisme, racisme en extreemrechts geweld in Nederland, doet verslag van deze feiten in het jaar 2016, en de ontwikkelingen ten opzichte van de jaren daarvoor. De rapportage is tot stand gekomen in opdracht van de Anne Frank Stichting. De Anne Frank Stichting beheert het Anne Frank Huis en brengt haar levensverhaal wereldwijd onder de aandacht ter bezinning op de gevaren van antisemitisme, racisme en discriminatie en het belang van vrijheid, gelijke rechten en democratie. De Stichting stelt zich onder meer ten doel voorlichting te geven en educatieve activiteiten te verzorgen over discriminatie en mensenrechten, ter bevordering van het goed functioneren
van een open, pluriforme, democratische samenleving. Een belangrijk doel van deze rapportage is input leveren voor de educatieve activiteiten van de Anne Frank Stichting. Verder dient het als periodieke rapportage aan de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) en de Europese Unie (EU).

Bijzonderheden: Extreemrechts op blz 35-50